Worksheet Solutions: वन्देभारतमातरम्

अधोलिखितेषु प्रश्नेषु उचित विकल्पस्य चयनं कुरुत ।

(निम्नलिखित प्रश्नों में से उचित विकल्प का चयन कीजिए।)

(i) ध्वजे विराजमानस्य धननीलवर्णस्य चक्रस्य नाम किम् अस्ति ?
(अ) सत्यचक्रम्
(ब) वीरचक्रम्
(स) धर्मचक्रम्
(द) बौद्धचक्रम्
उत्तर :
(स) धर्मचक्रम्

(ii) त्रिवर्ण ध्वजस्य अधोभागे कः वर्णः अस्ति ?
(अ) केशरवर्णः
(ब) हरितवर्ण:
(स) श्वेतवर्णः
(द) नीलवर्णः
उत्तर :
(ब) हरितवर्ण:

(iii) भारतस्य मुकुटरूपेण कः शोभते ?
(अ) वृक्षा:
(ब) गगन:
(स) कश्मीर:
(द) हिमालयः
उत्तर :
(द) हिमालयः

(iv) त्रिवर्ण ध्वजे शौर्यस्य सूचकः कः वर्णः अस्ति ?
(अ) केशरवर्णः
(ब) हरितवर्ण:
(स) श्वेतवर्णः
(द) रक्तवर्णः
उत्तर :
(अ) केशरवर्णः

(v) वयं भारतु मातुः नित्यं किं कुर्मः ?
(अ) तिलकं
(ब) वन्दनं
(स) भजनं
(द) तिरस्कारं
उत्तर :
(ब) वन्दनं

कोष्ठकात् उचितं पदं चित्वा रिक्तस्थाने लिखत ।

(कोष्ठक से उचित शब्द चुनकर रिक्त स्थानों में लिखिए।)

(i) नदी कष्टानि सहमाना अपि ध्येयं प्रति ________ प्रवहति । (नित्यं/यदा-कदा)
(ii) भारते अनेकाः ________ नद्यः प्रवहन्ति । (अपवित्राः/ पवित्रा:)

(iii) ध्वजस्य मध्ये सुन्दरं ________ वर्णं चक्रमपि शोभते । (रक्त / नील)

(iv) हरितवर्ण: 'जयतु ________ इति वक्तुम् अस्मान् प्रेरयति । (कृषकः/सैनिक:)
(v) श्वेतवर्ण: ________ द्योतकः अस्ति । (शान्तेः/शौर्यस्य)
उत्तर :
(i) नदी कष्टानि सहमाना अपि ध्येयं प्रति नित्यं प्रवहति ।
(ii) भारते अनेकाः पवित्राः नद्यः प्रवहन्ति।
(iii) ध्वजस्य मध्ये सुन्दरं नील वर्णं चक्रमपि शोभते ।
(iv) हरितवर्ण: 'जयतु कृषक:' इति वक्तुम् अस्मान् प्रेरयति ।
(v) श्वेतवर्णः शान्तेः द्योतकः अस्ति ।

अधोलिखितानि प्रश्नानि उत्तराणि एकपदेन लिखत ।

(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर एक पद में लिखिए।)

(i) 'हिमालयस्य' अपरः नाम किम् अस्ति ? _____________________________________________
(ii) भारतस्य चरणौ कः प्रक्षालयति ? _____________________________________________
(iii) भारतस्य ध्वजे कति वर्णानि सन्ति? _____________________________________________
(iv) स्व-स्वेदबिन्दुभिः भारतभूमिं के सिञ्चन्ति ? _____________________________________________
(v) वैज्ञानिकानां धवलं यशः धवलवर्णरूपेण कस्य मध्ये विलसति ? _____________________________________________
उत्तर :
(i) पर्वतराजः
(ii) समुद्रः
(iii) त्रिणि
(iv) कृषकबान्धवाः
(v) राष्ट्रध्वजस्य

अधोलिखितानि प्रश्नानि उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखत ।

(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर पूर्ण वाक्य में लिखिए।)

(i) भारतभूमौ के-के पर्वताः विराजन्ते ?
_____________________________________________
उत्तर :
भारतभूमौ महेन्द्रः, मलयः, सह्यः, रैवतकः, विन्ध्यः, अरावलिः इत्यादयः पर्वताः विराजन्ते ।

(ii) त्रिवर्ण ध्वजस्य केशरवर्णः कस्याः सूचकः अस्ति ?
_____________________________________________
उत्तर :
त्रिवर्ण ध्वजस्य केशरवर्णः त्याग-परम्परायाः शौर्य-परम्परायाः च सूचकः अस्ति।

(iii) 'जयतु कृषक:' इति वक्तुम् अस्मान् कः प्रेरयति ?
_____________________________________________
उत्तर :
'जयतु कृषक:' इति वक्तुम् अस्मान् ध्वजस्थितः हरितवर्णः प्रेरयति।

(iv) वयं कस्यार्थं प्रयत्नं कुर्मः ?
_____________________________________________
उत्तर :
वयं भारतमातुः गौरववर्धनार्थं प्रयत्नं कुर्मः।